Mutfak Tezgahı Ölçüleri: Yükseklik, Derinlik, Plaka ve Ada
Mutfak tezgahı yüksekliği kaç cm, derinliği ne olmalı? Standart ölçüler, ön kenar, plaka boyu, süpürgelik, ada ve oturma çıkıntısı; tablo ve örneklerle.
Güncelleme: 7 dk okumaTezgah Merkezi
Yeni bir mutfak planlarken ya da eski tezgahı değiştirirken ilk sorulardan biri ölçüdür: tezgah ne kadar yüksek, ne kadar derin olmalı? Bu yazıda mutfak tezgahının standart ölçülerini; yükseklik, derinlik, ön kenar, süpürgelik ve ada başlıklarıyla bir arada topluyoruz. Kendi mutfağınızı nasıl ölçeceğinizi ise tezgah ölçüsü nasıl alınır yazımızda adım adım anlattık; bu yazı “ne ölçmeli” değil, “hangi ölçü yaygındır ve neden” sorusuna odaklanır.
Standart ölçüler tek tabloda
| Ölçü | Yaygın değer | Not |
|---|---|---|
| Tezgah yüksekliği | 85-90 cm | Dolap gövdesi, ayaklar ve tezgahın toplamı |
| Tezgah derinliği | 60 cm’nin biraz üzeri | Dolap derinliği ve ön taşma; hesaplayıcımız 63 cm kabul eder |
| Süpürgelik | 5 cm | Tezgahla aynı taştan |
| Tam boy tezgah arası | Tezgahtan üst dolaplara kadar | Yükseklik dolap yerleşimine göre ölçülür |
| Ada genişliği | 90-120 cm | Oturma varsa genellikle 100 cm üzeri |
| Oturma çıkıntısı | 35-40 cm | Tezgah yüksekliğinde, kişi başı yaklaşık 60 cm genişlik |
| Ada çevresi boşluk | Yaklaşık 91-122 cm | Geçiş için daha az, çalışma için daha fazla |
Tezgah yüksekliği
Tezgah yüksekliği tek bir parçanın değil, üç parçanın toplamıdır: dolap ayakları (baza), alt dolap gövdesi ve tezgah plakası. Türkiye’de mutfak tezgahları çoğunlukla 85-90 cm yüksekliğindedir. Tezgah plakası bu toplamın küçük bir bölümüdür; yükseklik asıl olarak dolap ve ayak yüksekliğiyle ayarlanır.
Doğru yükseklik kullanıcının boyuna göre değişir. Yaygın bir ergonomi ölçütü, çalışma yüzeyinin dirseğinizin yaklaşık 10-15 cm altında olmasıdır. Mutfakta en çok vakit geçiren kişi uzun boyluysa ayak yüksekliği artırılabilir; ancak bu karar dolaplar monte edilirken verilir, tezgah üretildikten sonra değiştirilemez. Ocak ve evye bölümünü farklı yükseklikte planlamak da mümkündür, fakat bu durumda tezgah ayrı parçalardan yapılır ve ek yerleri artar.
Tezgah derinliği
Tezgah derinliği, duvardan tezgahın ön kenarına kadar olan mesafedir. Alt dolap gövdesinin derinliğine, kapağın önüne doğru birkaç santimetrelik bir taşma eklenerek belirlenir. Bu taşma, tezgahın üzerinden akan suyun dolap kapağına değil yere damlamasını sağlar. Çoğu mutfakta toplam derinlik 60 cm’nin biraz üzerindedir.
Metretül hesabında derinlik önemlidir: L ve U tezgahta köşede çakışan alan derinlik kadar düşülür. Hesaplayıcımız standart derinliği 63 cm kabul eder; kendi ölçünüzü girerek değiştirebilirsiniz. Derin dolaplar, duvardan uzak kurulan cihazlar ya da arkada boru geçişi varsa derinlik artabilir. 3D aracımızda derinlik 40 ile 130 cm arasında girilebilir.
Ön kenar
Tezgahlarımızda görünen ön kenar birleştirmeyle (kalın görünüm) yapılır: plakanın kenarına aynı taştan bir bant eklenir ve köşe 45° gönyeyle birleştirilir. Böylece tezgah dışarıdan kalın, tek parça bir taş gibi görünür; duvara ve boy dolaba dayanan kenarlarda bant yoktur. Birleştirmeyi ve diğer kenar profillerini kenar profilleri rehberimizde ayrıntılı anlattık.
Tezgah uzunluğu ve plaka boyu
Tezgahın uzunluğu duvarlara ve dolap dizilimine göre değişir; burada asıl sınır plakanın boyudur. Plakanın uzun kenarını aşan tezgahlar ek yeriyle yapılır. Kataloğumuzdaki markalarda esas aldığımız plaka ölçüleri şöyledir:
- Çimstone: renge göre 330 × 165 ve 324 × 162 cm
- Belenco: 310 × 152 cm (marka ayrıca 330 × 165 cm Jumbo plaka üretir)
- Coante: 330 × 164 cm
- Lamar: 320 × 160 cm
- Dekton: renge göre değişir, 336 × 167 cm’ye kadar
Uzun bir düz tezgahta ya da geniş bir adada ek yerinin nereye geleceği ölçü alınırken, deseni en az bölecek şekilde planlanır. Markaları plaka ölçüsü açısından karşılaştırma sayfamızda yan yana görebilirsiniz.
Süpürgelik ve tezgah arası
Tezgahın duvarla buluştuğu çizgide iki seçenek vardır. 5 cm süpürgelik, tezgahla aynı taştan duvar dibine eklenen ince bir şerittir ve tezgahla duvar arasındaki derzi kapatır. Tam boy tezgah arası ise tezgahtan üst dolapların altına kadar duvarı aynı taşla kaplar; yüksekliği mutfağınızdaki üst dolapların yerine göre ölçülür. İki seçeneğin farklarını tezgah arası rehberimizde anlattık.
Evye ve ocak için ölçüler
Evye ve ocak kesimleri tezgahın içinde açılır; ölçüleri seçtiğiniz evye ve ocağın üreticisinin verdiği montaj şablonuna göre belirlenir. Ankastre ocaklar çoğunlukla 60 cm genişliktedir; daha geniş modeller de vardır. Kesim ile tezgahın ön ve arka kenarı arasında yeterli malzeme kalmalı, kesimin iç köşeleri keskin bırakılmamalıdır. Evyenin tezgahın altına mı üstüne mi monte edileceği hem görünümü hem kesim detayını değiştirir; seçenekleri evye tezgah altı mı üstü mü yazımızda karşılaştırdık.
Keşfe gelmeden önce evye ve ocağınızın modelinin belli olması, mümkünse ürünlerin yerinde bulunması ölçünün doğruluğunu artırır.
Ada tezgah ölçüleri
Ada, duvardan bağımsız durduğu için ölçüsü hem kendi genişliğine hem de çevresinde kalan boşluklara göre planlanır:
- Genişlik: Adalar çoğunlukla 90-120 cm genişliğindedir. Bir tarafında dolap, diğer tarafında oturma olan adalar genellikle 100 cm’nin üzerine çıkar.
- Oturma: Tezgah yüksekliğinde oturmak için kişi başı yaklaşık 60 cm genişlik ve 35-40 cm çıkma planlanır. Bar yüksekliğinde çıkma payı azalır.
- Çevre boşluğu: Yalnızca geçiş için yaklaşık 91 cm, tek kişinin çalıştığı koridor için yaklaşık 107 cm, birden fazla kişinin çalıştığı koridor için yaklaşık 122 cm bırakmak yaygın bir tasarım ölçütüdür.
Ada metretülle değil alanla hesaplanır: örneğin 240 × 100 cm’lik bir ada 2,4 m²’dir ve 63 cm standart derinliğe göre yaklaşık 3,81 eşdeğer metretüle karşılık gelir. Şelale kenar, oturma çıkıntısı ve destek detaylarını ada tezgah ve şelale tezgah rehberimizde bulabilirsiniz. Adanın taşla nasıl duracağını görmek isterseniz 240 × 100 cm’lik bir adayı Lamar Rome ile 3D aracımızda açabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
- Mutfak tezgahı yüksekliği kaç cm olmalı?
- Türkiye’de mutfak tezgahları çoğunlukla 85-90 cm yüksekliğindedir. Yaygın bir ergonomi ölçütü, çalışma yüzeyinin dirseğinizin yaklaşık 10-15 cm altında olmasıdır. Uzun boylu kullanıcılar için ayak yüksekliği artırılabilir; yükseklik dolaplar monte edilirken belirlenir.
- Tezgah derinliği kaç cm olur?
- Alt dolap gövdesinin derinliğine birkaç santimetrelik ön taşma eklenir; çoğu mutfakta toplam 60 cm’nin biraz üzerindedir. Hesaplayıcımız standart derinliği 63 cm kabul eder. Kesin değer dolap derinliğine ve kapaklara göre keşifte ölçülür.
- Ada tezgah ne kadar geniş olmalı?
- Adalar çoğunlukla 90-120 cm genişliğindedir. Tek tarafında dolap olan oturmasız bir ada 90 cm civarında kalabilir; bir tarafında dolap, diğer tarafında oturma olan adalar genellikle 100 cm’nin üzerine çıkar. Ada çevresinde yalnızca geçiş için yaklaşık 91 cm, çalışma için 107-122 cm boşluk bırakmak yaygın bir ölçüttür.
Sıradaki adım
Ölçünüzü girin, gerisini birlikte planlayalım
Hesaplayıcı ölçünüzü metretüle çevirir; 3D tasarım aracında taşı ve kenarı deneyin, kesin fiyat ücretsiz keşif sonrası teklifle netleşir.
